تلبینه "
امام صادق علیه السلام :
اگر چیزی وجود داشت که انسان را در برابر مرگ،
سود می بخشید ،
تلبینه سود می بخشید . پرسیده شد : تلبینه چیست ؟
فرمود : شوربا ( آش ) فراهم آمده با شیر ،
شوربای فراهم آمده با شیر ، و این را سه بار تکرار کرد .
تلبینه ، غم را از دلِ غمگین می زداید ،
همچنان که انگشتان ، عرق را از پیشانی کنار می زنند .
^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^^
خرما "
الکافی – به نقل از ابو عمرو ، از مردی ، از امام صادق ع - : بهترین خرمای شما ، خرمای بَرنی است . دردها را می برد و خود ، بیماری نمی زاید ، خستگی را می زداید ، و زیانی در برندارد ، بلغم را از میان می برد و باهر خرمایی ، سازگار است .
در روایتی دیگر است که فرمود : ( غذا را ) گوارا و سبک می کند ، خستگی را می بَرَد ، سیر می کند .
هیئت بنی عبدالقیس بر پیامبر خدا وارد شدند ، پس ظرف خرمایی بافته از شاخه های خرما
پیش روی ایشان نهادند
پیامبر خدا پرسید : صدقه است یا هدیه ؟
گفتند : هدیه است .
پیامبر ص فرمود : این خرماها از کدام نوع است ؟
گفتند : ای پیامبر خدا ! از خرمای بَرنی است .
فرمود : این جبرئیل است . به من خبر میدهد که در این خرمایتان ، نُه ویژگی است : شیطان را به دیوانگی می افکند ، پشت را قوی می کند ، برتوان آمیزش می افزاید ، بینایی و شنوایی را افزون می سازد ، انسان را به خدا نزدیک می کند ، انسان را از شیطان ، دور می سازد ، غذا را هضم می کند ، درد را می برد و دهان را خوش بو می نماید .
امام صادق ع : به زنان خود در دوران زایمان ، خرمای بَرنی بدهید تا فرزندان خویش را زیبا سازید . ( در روایتی دیگر : تا فرزندانتان بردبار شوند )
امام صادق ع : پیامبر خدا ، خرمای تازه همراه با خیار می خورد .
خواص تخم مرغ
امام صادق علیه السلام : هر کس فرزند ندارد ، تخم مرغ بخورد .
الکافی – به نقل از مُرازِم - : امام صادق علیه السلام : از تخم مرغ یاد کرد و فرمود : هان که خوراکی سبُک است . دل دادگی به گوشت را فرو می نشاند، ولی عارضه های گوشت را هم ندارد.
زرده تخم مرغ ، سبُک و سفیده ، سنگین است .
المحاسن – به نقل از حمران بن اَعیَن - : به امام صادق ع گفتم : کسانی می گویند زرده تخم مرغ ، از سفیده آن ، سبک تر است .
فرمود : دلیلشان برای این سخن چیست ؟
گفتم : مدعی اند پَر ، از سفیده است و استخوان و پی ، از زرده است ، امام صادق ع فرمود : پس پَر ، سبُک ترینِ آنهاست .
تخم مرغهای حلال و تخم مرغهای حرام
امام باقر و امام صادق : اگر به نیزاری درآمدی و تخم پرنده ای یافتی ، از آن مخور ، مگر آنچه دو سویش ناهمسان است .
امام صادق ع : از تخم های پرندگان ، آنچه دوسویش ناهمسان است وخورده می شود و آنچه دو سویش همسان است ، خورده نمی شود
امام صادق ع : آنچه دو سویش با هم تفاوت دارد ، خوردنش حلال است و آنچه دو سویش همسان است ،خوردنش حرام است .
هر تخمی را که سر و ته آن را از هم باز شناختی ،بخور و هر چه را از این نظر همسان بود ، واگذار .
خواص خربزه
امام صادق علیه السلام : در باره ویژگی های خربزه - : سنگ را در مثانه ، ذوب می کند . خربزه بخورید ، چرا که در آن ، ده ویژگی است : دنبلان کوهی است ، نه دردی در آن هست و نه فسادی ، خوراک است ، نوشیدنی است ، میوه است ، خوشبو کننده است ، شست و شو دهنده است ، خورش است ، توان جنسی را می افزاید ، مثانه را می شوید و ادرار آور است .
خوردن خربزه ، در ناشتا ، سست اندامی می آورد .
خواص سیب
امام صادق علیه السلام : سیب ، پالاینده و خوشبو کننده معده است .
سیب بخور ، چرا که حرارت را فرو می نشاند ، درون را سرد می کند و تب را می بُرد .
به تبداران خود سیب بدهید ، چرا که هیچ چیز ، سودمندتر از سیب نیست .
اگر مردم می دانستند که در سیب چیست بیمارانشان را جز به آن ، درمان نمی کردند بدانید که سیب ، بویژه سودمندترین چیز برای قلب و مایه شست و شوی آن است .
دعائم الاسلام : در باره امام صادق ع روایت شده است که : مردی از سرزمینی وبا زده به ایشان نامه نوشت و از وبای آنجا خبر داد .
امام در پاسخ نوشت : بر تو باد سیب . آن را بخور .
او هم این کار را انجام داد و عافیت یافت .
الکافی – به نقل از محمد بن فیض - : به امام صادق ع گفتم : کسی از ما که بیمار می شود ، درمانگران او را به پرهیز ، توصیه می کنند .
امام فرمود : اما ما خاندان ، جز از خرما، پرهیز نمی کنیم و جز به آب سردی که بر بدن ما ریخته می شود و جز به خوردن سیب ، درمان نمی کنیم .
خواص بادمجان
امام صادق علیه السلام :
بادمجان بخورید ، که شفای هر درد است
زیرا درد را می برد و خود ، درد نمی آورد .
بر شما باد بادمجان بورانی ، زیرا شفایی است که
از پیسی ، ایمن می سازد .
بادمجان سرخ شده در روغن نیز چنین است .
بادمجان برای سودا ، خوب است و به صفرا زیان نمی رساند .
امام صادق علیه السلام :
روایت شده است که نزد امام سجاد ع ،
بادمجان سرخ شده در روغن بود .
ایشان چشم درد داشت و از این بادمجان می خورد .
به ایشان گفتم : ای پسر پیامبر ! از این میخوری ،
در حالی که آتش است ؟!
فرمود : خموش ! پدرم از جدم برایم نقل کرد که گفته است :
بادمجان ، از پیهِ زمین است و در هر چه بیفتد ،
آن را خوش و خوش بو می سازد.
امام صادق ع : در فصل خرما چینی ، بادمجان زیاد بخورید ،
زیرا درمان هر دردی است ، فروغ چهره را افزون می سازد ،
رگها را نرم می کند و به آب کمر می افزاید .
خواص باقلا :
امام صادق ع : باقلا ، بیماری را می برد و در آن بیماری نیست .
خوردن باقلا ، استخوانهای ساق پا را استحکام می بخشد .
خوردن باقلا ، مغز استخوانهای ساق پا را استحکام می بخشد
و خون تازه تولید می کند .
باقلا را با پوستش بخورید ، چرا که معده را پاک میکند.
خواص پیاز
امام صادق ع :
پیاز ، تب را می برد .
پیاز خستگی را می برد، پی را استحکام می بخشد ،
بر گامها می افزاید ، آب را افزون می سازد و تب را می برد .
الکافی – به نقل از عبدالله بن محمد جُعفی - :
امام صادق ع از پیاز یاد کرد و فرمود : بوی دهان را خوش می سازد ، بلغم را می برد و توان آمیزش را می افزاید .
پیاز دهان راخوش بو می کند ، پشت را قوی می سازد
و پوست را نرمی می بخشد .
آلو
امام صادق علیه السلام : آلو در حالت ناشتا صفرا را فرو می نشاند ، هر چند که بادها را نیز تحریک می کند.
طب الائمه - به نقل از ازرق بن سلیمان - : از امام صادق در باره آلو پرسیدم . فرمود : برای صفرا مفید است و مفاصل را نیز نرم می کند ، اما از آن ، زیاد مخور که سرانجام ، در مفصل هایت ، بادهایی نیز بر جای می نهد .
برنج
امام صادق علیه السلام : برنج ، نیکو غذایی است . ما آن را برای بیماران خویش نگه می داریم
از جانب شما ، چیزی دوست داشتنی تر از برنج و بنفشه برای ما نمی آید . من از دردی سخت در رنج بودم و در این هنگام به من الهام شد که برنج بخورم .گفتم که آن را فراهم آورند … پس ، خداوند با آن ، دردم را از میان برد
بادروج ( حَوک )
امام صادق علیه السلام : نزد پیامبر خدا ، سرکه ، دوست داشتنی ترین نانخورش ، و حَوک ( بادروج ) دوست داشتنی ترین سبزی بود .
امام صادق ع : امیر مومنان – که درودهای خدا بر او باد – به بادروج ، علاقه داشت .
حوک ، سبزی پیامبران است . بدانید که درآن ، هشت ویژگی است : اشتها آور است ، گرفتگی های عروق و مجاری را می گشاید ، آروغ را خوشبو می سازد ، درد و بیماری را از بدن بیرون می کشد و امان انسان از جذام است . چون در درون انسان جای گیرد . همه بیماری ها را فرو می نشاند.
الکافی – به نقل از عبدالله بن ابراهیم جعفری -: امام صادق علیه السلام فرمود
: پزشکانِ شما در باره تُرَنج چه دستور می دهند ؟
گفتم دستور می دهند که آن را پیش از غذا بخوریم .
فرمود : اما من شما را به خوردن آن پس از غذا فرمان می دهم .
هیچ چیز ، از آن ، در حالتی که پیش از غذا خورده شود ، بدتر نیست و هیچ چیز ،
از آن ، در حالتی که پس از غذا خورده شود ، سودمندتر نیست .
بر شما باد مربّای آن ، که در درون انسان ، بویی چون مُشک دارد.
الکافی – به نقل از ابراهیم بن عمر یمانی - : به امام صادق ع گفتم : آنان
مدّعی اند که بهترین وضعیت برای خوردن ترنج ، حالت ناشتاست .
امام صادق ع فرمود : اگر پیش از غذا خوب باشد ، پس از غذا به مراتب بهتر و
پسندیده تر است .
امام صادق ع : ترنج را پس از غذا بخورید ، چرا که خاندان محمد چنین می کنند.
الکافی : به نقل از ابوبصیر - : میهمانی داشتم که به ترنج همراه با عسل ،
اظهار تمایل کرد . آن را به او دادم و خود نیز با وی خوردم . سپس نزد امام صادق ع
رفتیم و دیدیم که سفره ای نزد ایشان گشوده است . به من فرمود : پیش آی و بخور
گفتم : پیش از آن که نزد شما بیایم ، ترنج و عسل خورده ام و اکنون سنگینی آن
را احساس می کنم ، زیرا زیاد خورده ام !
به یکی از غلامان خود فرمود : ای غلام ! نزد کنیز برو و به او بگو برایمان یک
کناره نان خشک ، از آنچه در تنور خشک می کنی ، بفرست . آن نان آورده شد . پس به من
فرمود : از این نانِ خشک بخور ، چرا که ترنج را هضم می کند .
من آن را خوردم و سپس از جای برخاستم ،گویا که هیچ چیز نخورده ام .
الکافی – به نقل از شهاب بن عبد ربّه – نزد امام صادق علیه السلام از دردها و
بدگواریهایی که داشتم ، اظهار ناراحتی کردم ، به من فرمود : « صبحانه بخور و شام
بخور و در فاصله آنها چیزی مخور ، چرا که موجب تباهی تن است . مگر نشنیده ای که
خداوند می فرماید : و آنان ، صبحگاهان و شامگاهان ، روزی ویژه ی خویش را دارند » .
چون نماز صبح را خواندی ، پاره نانی بخور تا با آن : دهان خویش را خوشبو سازی
، حرارت را فرو بنشانی ، دندانهایت را استوار سازی ، لثه ات را استحکام بخشی ،
روزی خویش را به چنگ آوری و خوی خود را نکو سازی
مومن را بایسته است که تا غذا نخورده ، از خانه بیرون نرود ، چرا که این کار
به او استواری بیشتری می دهد .
خوردن شام را وامگذار ، هر چند به سه لقمه با نمک باشد .
سرچشمه ویرانی تن ، واگذاردن شام است .
برای کسی که پا به سن نهاده ، خوب نیست با شکمِ سبُک بخوابد ، بلکه اگر با شکم
پُر بخوابد ، برایش بهتر است .
المحاسن – به نقل از مفضّل بن عمر - : شبی ، در حالی که امام صادق علیه السلام
شام می خورد ، بر ایشان وارد شدم . فرمود : « ای مفضّل ! پیش آی و بخور » . گفتم
: شام خورده ام . فرمود : پیش آی و بخور ،
زیرا مستحب است مرد ، هنگامی که به میان سالی در آمد ، شب را در حالی بخوابد که
غذایی تازه در شکم اوست . من نیز پیش رفتم و خوردم .
امام صادق علیه السلام : واگذاردن شام ، مایه ی پیری است . برای مرد آن هنگام
که پا به سن نهاد ، بایسته است که تنها در حالی بخوابد که درونش از غذا پُر باشد
الکافی – به نقل از علی بن ابی علی لهبی - : امام صادق فرمود : « طبیبان شما
در باره شام ، چه می گویند ؟ » . گفتم : ما را از آن ، باز می دارند.
فرمود : « اما من ، شما را بدان ، فرمان می دهم » .
الکافی – به نقل از زیاد بن ابی الحلال - : با امام صادق علیه السلام شام
خوردم . فرمود : « شامِ پس از نمازِ خفتن ، شام پیامبران است ».
هر کس شام را در شب شنبه و یک شنبه ،
پشت سر هم واگذارد ، نیروی وی از کف می رود و این نیرو تا چهل روز به وی باز نمی
گردد .
هر کس شام خوردن را واگذارد ، نیرویی از او کاسته می شود و به او باز نمی
گردد.
الکافی –
به نقل از فرات بن اَحنَف ، از امام صادق علیه السلام :
الکافی :
از ابن القدّاح در باره امام صادق علیه السلام روایت شده است که ایشان ، پوست کندن
میوه را دوست نداشت .
دعائم
الاسلام : از پیامبر خدا روایت شده که ایشان از جای دادن دو خرما در کنار هم در
دهان و یا دو میوه ی دیگر نهی فرمود .
امام
صادق علیه السلام فرموده است : البته این ، در صورتی است که شخص با دیگر مردم و بر
سفره ای مشترک باشد ، اما اگر کسی به تنهایی می خورَد ، هرگونه که دوست دارد بخورد
.
امام
صادق علیه السلام : ایستاده آشامیدن آب در روز ، موجب عرق کردن بیشتر و مایه قدرت افزون تر و تندرستی بیشتر است غذا را
گوارا می سازد
و
ایستاده آشامیدن آب در شب ، زرداب می آورد .
امام
باقر یا امام صادق علیه السلام : در حالت ایستاده ، آب میاشام ، و در آب برکه
پیشاب مکن ، و برگِرد قبر ، مچرخ ، و در خانه ای تنها ممان و با یک لنگه پای افزار
، راه مرو ، چرا که چون بنده ای در یکی از این حالتها باشد ، شیطان بسیار زود به
سوی او می شتابد .
امام
صادق علیه السلام : دو چیز نامناسب است که به هیچ درون نامناسبی در نمی آیند ، مگر این که آن
را به درستی می آورند ، و دو چیزِ نامناسب است که یه هیچ درون سالمی در نمی آیند ،
مگر اینکه آن را نادرست می کنند . آن دو چیز مناسب عبارتند از: انار و آب نیم گرم
و آن دو چیز نامناسب عبارتند از : پنیر و گوشت خشکیده .
امام صادق
علیه السلام : آب بسیار منوش ، چرا که سرچشمه هر دردی است .
امام
صادق علیه السلام : اگر مردم کمترآب می نوشیدند ، بدن هایشان به سامان بود.
هر کس
کمتر آب می نوشد ، تندرست است .
کمتر اب
بنوش ، چرا که هر دردی را به سوی خود می کشد . از درمان نیز تا هنگامی که بدنت تاب
درد را دارد ، بپرهیز .
از
نوشیدن آب سرد و آب جو ( فُقاع ) در حمام ، حذر کن ، جرا که معده را تباه می کند

